Jeroen Bos uit Epe voor zijn  boekenkast. Het is de plek die zorgt voor inspiratie waar uiteindelijk eigen documentaires en boeken uit voortvloeien.
Jeroen Bos uit Epe voor zijn boekenkast. Het is de plek die zorgt voor inspiratie waar uiteindelijk eigen documentaires en boeken uit voortvloeien. (Foto: )

Eper documentairemaker vertelt over zijn projecten

Epe - Een groot deel van zijn jeugd, woonde Jeroen Bos (52) in landen in Afrika en in het Midden-Oosten. Dit kwam door het werk van zijn vader die ingenieur was. De tijd in Ethiopië bleek cruciaal voor de rest van zijn leven. Daar is hij zich gaan interesseren in het lezen van boeken over Oost-Afrika. Het was de eerste stap in zijn carrière als auteur en documentairemaker. De Epenaar vertelt over zijn vele projecten...

Door Dennis Dekker

Het begint voor Bos allemaal met het boek 'Tusschen bommen en roovers' van A. van Schelven. De start van een ware verzameling. "Dit boek uit 1936 gaat over de Nederlandse ambulancedienst in Abessinië (het huidige Ethiopië, red.). De personen die daar toen geweest zijn, schreven allemaal boeken. Die ben ik gaan lezen." Om zich te verdiepen in alle personen die in deze boeken aan bod kwamen, kocht Bos daar ook weer alle boeken over. "Inmiddels heb ik een verzameling van zeker 600 boeken die gelinkt zijn aan dat boek van Van Schelven."

Bos' geschiedkundige bulls-eye van inspiratie levert steeds weer andere onderwerpen op. Zo maakte hij, samen met filmmaker Ronald Bos, al eens een filmscript over Tewodros II, de keizer van Ethiopië die tussen 1855 en 1868 over het land regeerde. "Uiteindelijk kreeg ik ons project niet verkocht." Samen met diezelfde Bos werkte Jeroen de afgelopen 2,5 jaar wel aan een ander project: een documentaire over de relatief onbekende Joodse werkkampen die er in de Tweede Wereldoorlog in Nederland waren. Dat idee werd wél werkelijkheid. De docu 'Alles komt terug' is zondagavond op NPO2 uitgezonden.

De geschiedenis van deze 37 werkkampen wordt onder andere verteld door de 95-jarige Max Stodel die daar zelf ooit werkte. "Zijn verhaal is omlijst met fragmenten van brieven van Joodse lotgenoten. Ook is de dubieuze rol van de Amsterdamse sociale dienst blootgelegd." Die zorgde er in opdracht van de Duitsers voor dat werkloze Joodse Amsterdammers naar die werkkampen getransporteerd werden. Duizenden zijn vanaf het Centraal Station naar de werkkampen gebracht. Waaronder Stodel.

Vanuit een buitenwijk van Los Angeles vertelt hij over zijn herinneringen. "In juni is hij door ons gefilmd. Hij was blij dat hij zijn verhaal kon vertellen. Afgelopen december is hij helaas overleden." De filmmaker uit Epe is trots op het resultaat, maar is alweer bezig met iets nieuws. Project na project benadert Bos met enorm veel passie. "Het is mijn werk geworden: die boeken uitpluizen, vervolgens naar die specifieke plekken op de wereld reizen en uiteindelijk geweldige verhalen vertellen: films maken en boeken schrijven."

Zijn bedrijf heet niet voor niets Great Expeditions (www.greatexpeditions.nl). "Eind februari komt er een graphic novel uit over keizer Tewodros. Ook ben ik gestart met een graphic novel over Francis Byron Kuhn de Prorok. Deze archeoloog/avonturier bezocht Ethiopië ooit. Hij bleek tevens een dubieuze oplichter te zijn. Naar verluid was hij een inspiratiebron voor de Indiana Jones-films. Een prachtig verhaal!"

Dennis Dekker
Meer berichten